انتشارات دانشگاه تهران مدیریت دولتی 2008-5877 18 2 2026 05 22 Designing a Dynamic Network Data Envelopment Analysis (DEA) Model for the Performance Evaluation of Bank Branch Management طراحی مدل تحلیل پوششی داده‌‌های شبکه‌‌ای پویا برای ارزیابی عملکرد مدیریت شعب بانک 338 366 107366 10.22059/jipa.2026.409261.3851 FA سعید سفیدگران دانشجوی دکتری، گروه مـدیریت صـنعتی، پردیس البرز، دانشـگاه تهـران، تهـران، ایـران. 0009-0006-4101-6887 محمدرضا مهرگان استاد، گروه مـدیریت صـنعتی، دانشـکدۀ مـدیریت صـنعتی و فنـاوری، دانشکدگان مدیریت، دانشـگاه تهـران، تهـران، ایـران. 0000-0002-7974-8171 عزت الله اصغری زاده استاد، گروه مـدیریت صـنعتی، دانشـکدۀ مـدیریت صـنعتی و فنـاوری، دانشکدگان مدیریت، دانشـگاه تهـران، تهـران، ایـران. 0000-0001-7048-9065 Journal Article 2026 01 01 Objective Performance evaluation in the banking sector, and particularly within development banks, necessitates analytical frameworks that are both comprehensive and dynamic. This requirement stems from several distinctive features of development banking, including the multi-stage structure of banking operations, the existence of objectives that go beyond short-term profitability, and the intertemporal dependence of performance outcomes across successive periods. A review of prior empirical studies shows that a large share of the existing literature, especially in domestic research, has tended to focus on a single dimension of performance, most commonly either resource management efficiency or financial profitability efficiency, examined in isolation. Such approaches provide only a partial understanding of bank performance and fail to adequately capture the internal linkages between resource mobilization, cost structures, financial returns, and the realization of development-oriented goals. Moreover, limited attention has been devoted to analyzing these dimensions simultaneously within a dynamic framework that reflects the specific operational characteristics of development banks. In response to this gap, the objective of the present study is to conduct a comprehensive and intertemporal evaluation of managerial performance in the Cooperative Development Bank, focusing on its provincial management units. Specifically, the study aims to analyze the dynamic relationship between resource management efficiency, financial profitability, and the fulfillment of development objectives through the application of a dynamic network framework. Methods This study employs a Dynamic Network Slack-Based Measure (DN-SBM) model within the broader data envelopment analysis (DEA) framework. The proposed model conceptualizes banking operations as a two-stage sequential network consisting of a resource management stage followed by a financial profitability stage. The internal structure of the model explicitly incorporates intermediate products and carry-over variables to reflect the operational linkages between stages and the intertemporal dependence of performance. The empirical analysis is based on panel data from 31 provincial management units of the Cooperative Development Bank over the period 1401–1403 (2022–2024). Several methodological features distinguish this study. Deposits are disaggregated into low-cost and high-cost deposits and are treated as intermediate outputs of the resource management stage. Interest expenses associated with high-cost deposits are incorporated as an exogenous input in the profitability stage, reflecting their role in shaping financial outcomes. In addition, carry-over variables such as non-performing loans and branch location are included to capture dynamic effects that transmit performance across periods. The model also applies dynamic weighting to both stages and time periods based on their relative importance. To enhance the practical relevance of the analysis, slack analysis is conducted as a complementary tool to identify specific sources and magnitudes of inefficiency at the provincial level. Results The results indicate considerable heterogeneity in dynamic network efficiency among provincial management units of the Cooperative Development Bank. Only a limited number of provinces consistently remain on the efficiency frontier throughout the entire study period, while many others exhibit fluctuating performance over time. The slack analysis reveals that the sources of inefficiency vary substantially across provinces and across stages of operation. In some provincial units, inefficiency is mainly driven by excess operational and personnel costs, pointing to weaknesses in cost control and resource utilization within the resource management stage. In other cases, inefficiency is primarily associated with the profitability stage and is linked to elevated credit risk and higher levels of non-performing loans. The dynamic results further demonstrate that achieving efficiency in one period does not necessarily ensure efficiency in subsequent periods. This finding underscores the importance of carry-over variables in shaping performance trajectories and highlights the intertemporal nature of managerial performance in development banking.     Conclusion The conclusions of this study suggest that the DN-SBM approach offers an effective and robust framework for evaluating the performance of development banks operating in multi-stage and intertemporal environments. By explicitly modeling internal processes, intermediate outputs, and carry-over effects, the proposed framework enables a more nuanced assessment of managerial performance than static or single-stage approaches. The ability to precisely identify inefficiency bottlenecks through slack analysis supports the formulation of targeted improvement programs and strengthens data-driven managerial decision-making. Overall, the findings indicate that dynamic network performance evaluation can assist managers and policymakers in better aligning development objectives with economic efficiency within development banking institutions. <strong>هدف:</strong> ارزیابی عملکرد بانک‌ها، به‌ویژه بانک‌های توسعه‌ای، به‌دلیل ماهیت چندمرحله‌ای عملیات، اهداف فراتر از سودآوری کوتاه‌مدت و وابستگی عملکرد به عوامل بین‌دوره‌ای، مستلزم به‌کارگیری چارچوب‌های تحلیلی جامع و پویا است. با این حال، مرور مطالعات پیشین نشان می‌دهد که بخش عمده‌ای از پژوهش‌های انجام‌شده، به‌ویژه در ادبیات داخلی، ارزیابی عملکرد بانک‌ها را به بررسی مجزای کارایی مدیریت منابع یا کارایی سودآوری محدود کرده‌اند و به تحلیل هم‌زمان این دو مؤلفه در بستر پویای زمانی و متناسب با ماهیت بانک‌های توسعه‌ای، چندان نپرداخته‌اند. این رویکردهای تفکیکی، امکان درک ارتباط درونی میان فرایندهای تجهیز منابع، تخصیص اعتبارات و تحقق اهداف توسعه‌ای را محدود می‌سازد. در این راستا، هدف پژوهش حاضر ارزیابی جامع و بین‌دوره‌ای عملکرد مدیریتی شعب بانک توسعۀ تعاون در سطح مدیریت‌های استانی و تحلیل ارتباط میان کارایی مدیریت منابع، سودآوری مالی و تحقق اهداف توسعه‌ای، در قالب یک چارچوب شبکه‌ای پویا است. روش: در این پژوهش از مدل تحلیل پوششی داده‌های شبکه‌ای پویا مبتنی بر رویکرد اسلک استفاده شده است. ساختار مدل شامل دو مرحلۀ متوالی «مدیریت منابع» و «سودآوری مالی» است که ارتباط آن‌ها، از طریق متغیرهای میانی و انتقالی به‌صورت صریح مدل‌سازی می‌شود. داده‌های مورد استفاده، اطلاعات ۳۱ مدیریت استانی بانک توسعۀ تعاون، طی دوره زمانی ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ است. نوآوری‌های روش‌شناختی پژوهش شامل تفکیک سپرده‌ها به سپرده‌های ارزان‌قیمت و گران‌قیمت به‌عنوان خروجی‌های میانی مرحله مدیریت منابع، لحاظ هزینۀ سود سپرده‌های گران‌قیمت به‌عنوان ورودی برون‌زا در مرحلۀ سودآوری، استفاده از متغیرهای انتقالی نظیر مطالبات غیرجاری و محل شعب برای انعکاس اثرهای بین‌دوره‌ای و به‌کارگیری وزن‌دهی پویا به مراحل و دوره‌های زمانی بر اساس اهمیت نسبی آن‌ها است. علاوه‌براین، تحلیل اسلک‌ها، به‌عنوان ابزار مکمل برای شناسایی دقیق منابع، ناکارایی و افزایش قابلیت کاربرد نتایج در تصمیم‌گیری‌های مدیریتی انجام شده است. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان می‌دهد که کارایی شبکه‌ای پویا در میان مدیریت‌های استانی بانک توسعۀ تعاون ناهمگن است و تنها تعداد محدودی از استان‌ها در کل دوره مورد بررسی در مرز کارایی قرار دارند. تحلیل اسلک‌ها بیانگر آن است که منشأ ناکارایی استان‌ها یکسان نیست و در برخی استان‌ها ناکارایی، اغلب از مازاد هزینه‌های عملیاتی و نیروی انسانی نشئت گرفته است، در حالی که در برخی دیگر، ریسک اعتباری و سطح بالای مطالبات غیرجاری در کاهش کارایی، به‌ویژه در مرحله سودآوری، نقش غالب ایفا می‌کند. نتایج پویا همچنین نشان می‌دهد که دستیابی به کارایی در یک دورۀ زمانی، لزوماً تضمین‌کنندۀ پایداری عملکرد در دوره‌های بعدی نیست و متغیرهای انتقالی در تبیین تغییرات کارایی نقش معناداری دارند. نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که به‌کارگیری مدل تحلیل پوششی داده‌های شبکه‌ای پویا مبتنی بر SBM، چارچوبی مناسب و کارآمد برای ارزیابی عملکرد بانک‌های توسعه‌ای در محیط‌های چندمرحله‌ای و بین‌دوره‌ای فراهم می‌کند. این رویکرد، ضمن شناسایی دقیق گلوگاه‌های ناکارایی، زمینۀ طراحی برنامه‌های بهبود هدفمند، تقویت تصمیم‌گیری مبتنی بر داده و هم‌راستاسازی اهداف توسعه‌ای با کارایی اقتصادی را برای مدیران و سیاست‌گذاران بانک‌های توسعه‌ای فراهم می‌سازد. https://jipa.ut.ac.ir/article_107366_a6c39c820081dd442cedc35851851de9.pdf